Terapi yöntemleri: Bilişsel davranışçı terapi
Bilişsel-davranışçı
terapi psikolojik sorunların öğrenilmiş düşünce ve davranışlar olduğunu ve
yerlerine yenilerinin öğrenilebileceğini varsayar. Kısa vadede kişide duygusal
gerginlik yaratan durumların aşılması için faydalı olan bazı davranışlar, uzun
vadede kişinin hayatını sınırlamakta, duygusal ve sosyal gelişimini
engelleyebilmektedir. Bilişsel-davranışçı görüş terapistle danışan arasındaki
ilişkiyi doktor-hasta ilişkisinde olduğu gibi hiyerarşik olarak değil eşit
düzlemde gerçekleştirmeden yanadır. Terapi süreci ise terapistin yol
göstericiliğinde danışanın yeni düşünce ve davranış seçeneklerinin farkına
varması, bunların denenmesi ve geliştirilmesi ve bu şekilde danışanın davranış
repertuarının genişletilmesi olarak gerçekleşir. Terapinin teşhis içeren ilk
safhasında terapist danışandan alacağı bilgiler doğrultusunda bir davranış ve
problem analizi hazırlar ve bunu danışanla paylaşır. Danışanın bu analizi
anlayıp, kabul etmesi terapi sürecinin önemli bir aşamasını oluşturur ve
danışanı kendi sorunu hakkında bir uzman haline getirmeyi amaçlar. Sonrasında
terapist danışanla birlikte yapılan analiz üzerinde belirleyecekleri hedeflere
hangi adımlar üzerinden ve hangi hızla ulaşabilecekleri konusunda anlaşırlar.
Bilişsel-davranışçı bakış açısıyla hazırlanmış olan terapi programları bilimsel
olarak denenmiş ve etkinliği kanıtlanmış programlardır.
Çocuklarla terapi
sözkonusu olduğunda bilişsel davranışçı terapinin prensipleri ufak değişimlerle
de olsa benzer şekilde geçerlidir. Çocuklar veya gençler genelde kendi
istekleriyle değil de ailelerinin yönlendirmesiyle terapiye geldikleri için
terapiste ve terapi ortamına alışmaları, yaşadıkları sorunların kendileri için
ortaya çıkardığı dezavantajları anlayıp terapi süreci için bir motivasyon
geliştirmeleri ilk terapinin ilk etabında önemli bir amacı oluşturur. Daha
sonrasında bilimsel olarak denenmiş ve etkinliği kanıtlanmış belli
rahatsızlıklara ve çocuklara özgü hazırlanmış terapi programlarının
uygulanmasıyla terapistin çocukla ve ailesiyle birlikte kararlaştırdığı terapi
hedeflerine ulaşmak amaçlanır.
Bilişsel-davranışçı terapi psikolojik sorunların öğrenilmiş düşünce ve davranışlar olduğunu ve yerlerine yenilerinin öğrenilebileceğini varsayar. Kısa vadede kişide duygusal gerginlik yaratan durumların aşılması için faydalı olan bazı davranışlar, uzun vadede kişinin hayatını sınırlamakta, duygusal ve sosyal gelişimini engelleyebilmektedir. Bilişsel-davranışçı görüş terapistle danışan arasındaki ilişkiyi doktor-hasta ilişkisinde olduğu gibi hiyerarşik olarak değil eşit düzlemde gerçekleştirmeden yanadır. Terapi süreci ise terapistin yol göstericiliğinde danışanın yeni düşünce ve davranış seçeneklerinin farkına varması, bunların denenmesi ve geliştirilmesi ve bu şekilde danışanın davranış repertuarının genişletilmesi olarak gerçekleşir. Terapinin teşhis içeren ilk safhasında terapist danışandan alacağı bilgiler doğrultusunda bir davranış ve problem analizi hazırlar ve bunu danışanla paylaşır. Danışanın bu analizi anlayıp, kabul etmesi terapi sürecinin önemli bir aşamasını oluşturur ve danışanı kendi sorunu hakkında bir uzman haline getirmeyi amaçlar. Sonrasında terapist danışanla birlikte yapılan analiz üzerinde belirleyecekleri hedeflere hangi adımlar üzerinden ve hangi hızla ulaşabilecekleri konusunda anlaşırlar. Bilişsel-davranışçı bakış açısıyla hazırlanmış olan terapi programları bilimsel olarak denenmiş ve etkinliği kanıtlanmış programlardır.
Çocuklarla terapi
sözkonusu olduğunda bilişsel davranışçı terapinin prensipleri ufak değişimlerle
de olsa benzer şekilde geçerlidir. Çocuklar veya gençler genelde kendi
istekleriyle değil de ailelerinin yönlendirmesiyle terapiye geldikleri için
terapiste ve terapi ortamına alışmaları, yaşadıkları sorunların kendileri için
ortaya çıkardığı dezavantajları anlayıp terapi süreci için bir motivasyon
geliştirmeleri ilk terapinin ilk etabında önemli bir amacı oluşturur. Daha
sonrasında bilimsel olarak denenmiş ve etkinliği kanıtlanmış belli
rahatsızlıklara ve çocuklara özgü hazırlanmış terapi programlarının
uygulanmasıyla terapistin çocukla ve ailesiyle birlikte kararlaştırdığı terapi
hedeflerine ulaşmak amaçlanır.



Yorumlar
Yorum Gönder